پپتایدها را مصرف کنیم یا نه؟
پپتید یا پپتایدهای بدنسازی، دستهای از داروها هستند که اغلب به عنوان محصولات ایمن و قانونی به جای استروئیدها معرفی میشوند.
در سالهای اخیر، میزان فروش آنها افزایش یافته چرا که تولیدکنندگان مدعی هستند آنها برای عضله سازی و چربی سوزی، معجزه میکنند.
آیا این ادعا درست است؟
آیا پپتایدها جایگزین استروئیدها میشوند؟
در ادامه، با نگاهی به شواهد علمی موجود، به بررسی این موضوع میپردازم.
خلاصه مطلب:
⭐️ نسخه صوتی مقاله پپتیدها را مصرف کنیم یا نه؟ راهنمای در کست باکس
پپتایدهای بدنسازی چی هستند؟
پپتایدها به طور طبیعی در بدن (درونزا) وجود دارند اما میتوانند به صورت خارجی (برونزا) نیز تجویز شوند.
عبارت پپتاید، به هر مولکولی اشاره دارد که از ۲-۵۰ آمینو اسید تشکیل شده که به صورت شیمیایی و توسط دستهای از پپتایدها به هم متصل شدهاند. منبع (۱)
بدن انسان برای عملکرد صحیح به منبع کافی از ۲۰ اسید آمینه نیاز دارد اما این ۲۰ اسید آمینه میتوانند در هزاران توالی منحصر به فرد ترکیب شوند تا پپتایدهای مختلفی با عملکردهای بیولوژیکی متمایز تشکیل دهند. با تکمیل ذخیره درونی پپتایدهای خود با منابع بیرونی، منابع بیشتری را که بدن شما برای انجام عملکردهای خاص نیاز دارد در اختیار آن قرار میدهید.
پپتایدها به صورت طبیعی در بدن انسان و منابع پروتئینهای حیوانی و گیاهی وجود دارند مثل: گوشت، ماهی، لبنیات، تخم مرغ، شیر، سویا، جو دو سر و عدس. منبع (۲) همچنین میتوان آنها را به صورت مصنوعی در آزمایشگاه نیز تولید کرد. منبع (۳)
وقتی صحبت از پپتایدهای بدنسازی میشود، منظور انواع تزریقی یا پودری آنهاست که باعث تحریک تولید هورمون رشد میشود.
دانش پزشکی، از پپتایدها در درمان مشکلات مختلف استفاده میکند. شرکتهای داروسازی هم پپتایدها را سنتز میکنند و هر کدام را برای یک هدف خاص به فروش میرسانند.
پپتایدهای مصنوعی درست مثل پپتایدهای طبیعی درون بدن نیستند. البته، میتوانند همان ساختار بیوشیمیایی پپتایدهای طبیعی را شبیهسازی کنند.
پپتایدهای درمانی
این منابع خارجی، هنگامی که برای درمان بیماریها استفاده میشوند، پپتایدهای درمانی نامیده میشوند. با توجه به نقشهای متنوعی که پپتایدها در بدن انسان ایفا میکنند، میتوانید تصور کنید که پپتایدهای درمانی طیف وسیعی از کاربردهای بالقوه در سلامت انسان دارند. به عنوان مثال: این جدول از پپتایدهای درمانی و نتایج اصلی آنها برای سلامتی را در نظر بگیرید:
| دستهی اثر | پپتایدهای رایج |
|---|---|
| کاهش وزن | سماگلوتاید (Semaglutide) و تیرزپاتاید (Tirzepatide) |
| دیابت | سماگلوتاید، تیرزپاتاید |
| رشد یا ریکاوری عضله | تسامورلین (Tesamorelin)، سرمورلین (Sermorelin)، ایپامورلین (Ipamorelin) و CJC-1295 |
| انرژی | MOTS-C |
| طول عمر | اپیتالون (Epitalon)، SS-31 و رپامایسین (Rapamycin) |
| عملکرد ایمنی | تیموسین آلفا-۱ (Thymosin alpha-1) |
| تقویت شناختی | سلانک (Selank)، سماکس (Semax) و پاینالون (Pinealon) |
| استرس و خلق | سلانک و سماکس |
| خواب | DSIP (Delta Sleep-Inducing Peptide) |
| عملکرد جنسی | PT-141 (Bremelanotide) و اکسیتوسین (Oxytocin) |
| التهاب | BPC-157، TB4 (Thymosin Beta-4) |
| استرس اکسیداتیو | GHK-Cu (Copper Peptides) |
| سلامت قلب | SS-31 |
| سلامت پوست | GHK-Cu و کلاژن پپتلیدها |
| ترمیم زخم | BPC-157 و GHK-Cu |
| سلامت استخوان | MOTS-C |
| سایر موارد | انسولین |
پپتایدهای درمانی چگونه ساخته میشوند؟
علاوه بر کاربردهای خاص آنها، میتوانیم پپتایدهای درمانی را براساس نحوه تولید آنها برای بازار به ۳ دسته کلی تقسیم کنیم:
- پپتیدهای زیست فعال
- پپتیدهای مصنوعی
- پپتیدهای نوترکیب
تفاوت آنها نه در اثربخشی درمان پپتایدی حاصل، بلکه در امکانپذیری و مقرون به صرفه بودن است. یعنی از منظر تولید، برخی از انواع پپتایدها بیشتر به یک روش تولید نسبت به سایرین تمایل دارند.
پپتایدهای زیست فعال
مواد زیست فعال در مواد حیوانی و گیاهی یافت میشوند، بنابراین پپتایدهای زیست فعال ممکن است به عنوان پپتایدهای طبیعی نیز طبقهبندی شوند.
پپتایدهای زیست فعال را میتوان از طریق منابع غذایی، از جمله: تخم مرغ، سویا، حبوبات، گوشت (از جمله غذاهای دریایی) و لبنیات مصرف کرد یا میتوان آنها را جدا، استخراج و به مکملهای خوراکی یا حتی موضعی فرآوری کرد.
دو تکنیک رایج تولید برای پپتایدهای زیست فعال، هیدرولیز آنزیمی و تخمیر میکروبی هستند که هر دو روشهایی برای تجزیه پروتئینها به پپتایدهای کوچکتر یا اسیدهای آمینه منفرد هستند. منبع (۶۳ و ۶۴)
قلمرو پپتایدهای زیست فعال تا حدودی محدود است، چون پپتایدها به راحتی در دستگاه گوارش تجزیه میشوند و بسیاری از آنها از نظر مولکولی برای نفوذ به پوست یا پوشش روده بسیار بزرگ هستند اما چندین نوع پپتاید وجود دارند که به راحتی از طریق مصرف خوراکی یا پوستی زیستفراهمی دارند، مانند: کلاژن و GHK-Cu.
پپتایدهای مصنوعی
پپتایدهای مصنوعی در آزمایشگاه تولید میشوند، با اتصال عمدی اسیدهای آمینه در توالیهایی که پپتایدهای درونزا را تقلید میکنند. از طریق این روش است که برخی از شناختهشدهترین پپتایدهای دارویی مانند: سماگلوتاید، تیرزپاتید و تسامورلین به دست میآیند.
نقطه ضعف پپتیدهای مصنوعی این است که: آنها عمدتاً به زنجیرههای کوتاه تا ۵۰ اسید آمینه محدود میشوند، زیرا پپتایدهای بلندتر از منظر تولید در مقیاس بزرگ چالشبرانگیزتر هستند. منبع (۶۴)
پپتایدهای نوترکیب
پپتایدهای نوترکیب آنهایی هستند که از طریق فناوری DNA نوترکیب تولید میشوند. به عبارت دیگر: دانشمندان قطعات DNA را برای بیان ژنهای پپتایدهای خاص دستکاری و جداسازی میکنند.
آن را به عنوان نقطه مشترک بین زیستفعال و مصنوعی در نظر بگیرید، یک هیبرید بیوتکنولوژیکی که هم به فرآیندهای آلی و هم به فرآیندهای آزمایشگاهی متکی است. با فناوری نوترکیب، زنجیرههای پپتایدی درمانی میتوانند به راحتی از ۵۰ اسید آمینه فراتر روند. تولید چنین پپتایدهایی میتواند پرهزینهتر باشد، حداقل در ابتدا اما ممکن است در مقیاسهای بزرگتر کارآمدتر باشد. منبع (۶۵)
منفعت پپتایدها برای بدنسازی چیست؟
تحقیقات نشان میدهند: پپتایدها باعث افزایش سطح هورمون رشد میشوند. منبع (۴، ۵، ۶، ۷، ۸، ۹، ۱۰ و ۱۱)
افزایش تولید هورمون رشد برای بدنسازی مفید است چرا که باعث سوخت و ساز چربی میشود. کار چربی سوزی راحتتر میشود و عضلات حین چربی سوزی نیز حفظ میشوند. منبع (۱۲)
هورمون رشد باعث آزاد شدن فاکتور رشد شبه انسولین ۱ (IGF-1) میشود که خود باعث رشد عضلانی و چربی سوزی بیشتر میشود. منبع (۱۳، ۱۴ و ۱۵)
بنابراین، فرضیه این است که: مصرف پپتایدها باعث افزایش عضله سازی و چربی سوزی میشود.
اما با اینکه میتوان یک توجیه مکانیکی برای نحوه اثر پپتایدها در بهبود تناسب اندام داشت، همچنان مدارک قطعی برای اینکه آنها چطور کار میکنند وجود ندارد.
به عنوان مثال: تحقیقات ۳ دانشگاه معتبر نشان میدهند: پپتایدها در افزایش تولید هورمون رشد و فاکتور رشد شبه انسولین ۱ (IGF-1) کودکان قبل به بلوغ نرسیده موثر هستند. منبع (۱۶، ۱۷ و ۱۸)
این شاهد خوبی است که نشان میدهد: مصرف پپتایدها میتواند به کودکانی که مشکل عدم رشد دارند کمک کند اما مدرک قانع کنندهای نیست که نشان دهد: یک مرد ۳۵ ساله میتواند با استفاده از آنها عضله بسازد و چربی بسوزاند.
نکته: برخلاف آنچه شنیدهاید، پپتایدها در واقع به هورمونهای رشد تبدیل نمیشوند. این ترکیبات صرفاً به عنوان یک محرک یا بهتر بگویم یک پیام عمل میکنند.
سایر تحقیقات نیز نشان میدهند: مصرف پپتایدها برای سالمندان و افراد ناتوان مفید است.
به عنوان مثال: تحقیقات در ۳ دانشگاه معتبر دیگر نشان میدهند: بیماران مبتلا به سرطان ریه که پپتاید آنامورلین را مصرف کردند، شاهد افزایش وزن نسبت به بیماران دیگر بودند. منبع (۱۹، ۲۰ و ۲۱)
در سالمندان نیز، مصرف پپتایدها باعث افزایش تولید هورمون رشد میشود. منبع (۲۲ و ۲۳)
باز هم تاکید میکنم: هیچ کدام از اینها نشان نمیدهند مصرف پپتایدها میتواند به یک جوان بدنساز کمک کند.
سایر تحقیقات نشان میدهند: مصرف پپتایدها به افراد چاق و کسانی که دچار سندرم پرادر ویلی هستند کمک میکند شرایط تناسب اندامی بهتری پیدا کنند. (سندرم پرادر ویلی: اختلال ژنتیکی است که منجر به چاقی و دیابت نوع ۲ در بزرگسالی میشود) منبع (۲۴، ۲۵ و ۲۶)
هر چند، این نتایج قابل ارجاع به افراد غیرچاق نیست چرا که افراد چاق، مشکل ترشح هورمون رشد دارند و این یعنی: واکنش آنها به درمان، لزوماً واکنش افرادی با وزن سالم نخواهد بود. منبع (۲۷ و ۲۸)
تحقیقات محدودی هستند که نگاهی به اثر پپتایدها در افراد لاغر و سالم کرده باشند. با اینکه نتایج آنها در ابتدا امیدوار کننده به نظر میرسد اما اغلب آنها شامل تعداد محدودی شرکت کننده هستند یا مشکلاتی در روش اجرای آزمایش وجود دارند که قیاس نتایج آنها را با بدنسازهای معمولی خیلی مشکل میکند!
به عنوان مثال: در این تحقیق، محققان متوجه شدند: تزریق پپتاید، باعث افزایش تولید هورمون رشد و فاکتور رشد شبه انسولین ۱ (IGF-1) در بین مردهای سالم میشود. منبع (۲۹) اما این تحقیق تنها ۶ شرکت کننده داشت و تغییرات سطح هورمون در طول ۳ ساعت مورد بررسی قرار گرفت.
در تحقیقی دیگر، افرادی که روزانه ۱ دوز پپتاید MK-677 را مصرف کرده بودند، موقع رژیم گرفتن هیچ عضلهای از دست ندادند. منبع (۳۰) اما رژیم آنها فقط ۷ روز طول کشید و تعداد شرکت کنندگان نیز ۸ نفر بیشتر نبود.
در ضمن، از آنجایی که بدنسازها عموماً به اندازه کافی پروتئین مصرف میکنند و خوب هم تمرین میکنند، خیلی مشکل است مشخص کرد که مصرف پپتایدها، فایدهای بیشتر تولید میکند.
البته، بعضی از پپتایدها عملکرد بهتری در رشد عضلانی نسبت به بقیه دارند. مثلاً: پپتاید کلاژن همراه با تمرینات بدنسازی باعث رشد حجم عضلانی میشود. منبع (۳۴ و ۳۵)
پپتایدهای HGH
پپتیدهایی که HGH را تقویت میکنند را میتوان به ۲ دسته کلی تقسیم کرد:
هورمونهای آزادکننده هورمون رشد (GHRH)
پپتایدهای GHRH با هدف قرار دادن هیپوتالاموس در مغز ما عمل میکنند تا باعث تسریع در تولید هورمونهای آزادکننده هورمون رشد طبیعی که از قبل در بدن ما وجود دارند شوند. این GHRHها به عنوان پیامی برای غده هیپوفیز عمل میکنند تا HGH بیشتری تولید کند.
GHRH و HGH دو هورمون کاملاً متفاوت هستند.
همانطور که قبلاً اشاره کردم، HGH پیام (هورمون) است که عملکردهایی را برای کمک به شما در دستیابی به اهداف تناسب اندامی تحریک میکند.
GHRH هورمون دیگری است که در واقع تولید HGH بیشتر را در بدن ما تحریک میکند. بنابراین، هرچه GHRH بیشتری در بدن شما باشد، HGH بیشتری هم تولید خواهد شد. منبع (۶۹)
دسته پپتایدهای GHRH باعث افزایش آهسته اما پیوسته تولید HGH در بدن میشوند. با این حال، برای حداکثر تأثیر باید دوز خود را زمانبندی کنید.
برخی از پپتایدهای GHRH محبوبتر شامل: CJC 1295 DAC، Modified GRF (1-29) و Sermorelin هستند.
پپتایدهای آزادکننده هورمون رشد (GHRP)
GHRP در واقع نسخه بهبود یافته پپتایدهای GHRH است. اینها مستقیماً با هدف قرار دادن غده هیپوفیز برای افزایش تولید HGH در بدن ما عمل میکنند.
پپتایدهای GHRH با تحریک ترشح خود GHRH عمل میکنند که به نوبه خود باعث ترشح مقطعی HGH میشود. توجه داشته باشید که ما نمیتوانیم زمان وقوع این ترشح را کنترل کنیم (در مورد پپتایدهای GHRH).
GHRP از سوی دیگر، مستقیماً غده هیپوفیز ما را هدف قرار میدهد تا در مدت زمان کوتاهی یک ترشح بزرگ HGH را داشته باشیم. بنابراین نه تنها HGH بیشتری دریافت میکنید، بلکه هر بار که GHRP را مصرف میکنید، یک ترشح فوری در سراسر جریان خون خود دریافت میکنید.
ایپامورلین و GHRP-2 بیشتر توسط بدنسازان و علاقهمندان به تناسب اندام استفاده میشوند.
انواع اصلی پپتایدها و فواید آنها
پپتایدهای کاهش وزن (GLP-1 RAها)
آگونیستهای گیرنده پپتاید شبه گلوکاگون-1 (GLP-1 RAها) که در ابتدا به عنوان درمان دیابت توسعه یافتند، مکانیسمهای عملی بر سوخت و ساز و پانکراس از خود نشان میدهند که با روشهای زیر باعث کاهش وزن میشوند: منبع (۴۰)
- کاهش سرعت هضم: زمان طولانیتر تخلیه معده نه تنها باعث کاهش اشتها میشود، بلکه باعث بالا رفتن آهستهتر گلوکز نیز میشود. کاهش اشتها به معنای تمایل کمتر به مصرف کالری اضافی است و افزایش آهسته گلوکز نشاندهنده کنترل دقیقتر روی یک عامل مهم افزایش وزن است. منبع (۴۱، ۴۲ و ۴۳)
- افزایش احساس سیری: وقتی گرسنه میشوید، GLP-1 میتواند به شما کمک کند زودتر از حد معمول به سیری برسید. در حالت ایدهآل، این امر منجر به خوردن غذای کمتر در طول وعدههای غذایی و در نتیجه مصرف کالری کمتر در طول روز میشود.
امروزه، محبوبترین و پرکاربردترین پپتایدها برای کاهش وزن تیرزپاتید و سماگلوتید هستند که ممکن است آنها را با نامهای تجاری Mounjaro و Ozempic بشناسید. هر دو از پشتیبانی علمی فراوانی برای اثربخشی خود برخوردارند اما تیرزپاتید کمی قدرت بیشتری دارد.
به عنوان مثال: در یک مطالعه در سال ۲۰۲۱، افرادی که تیرزپاتید دریافت کردند، حدود ۴ تا ۱۲ پوند بیشتر از همتایان خود که سماگلوتید دریافت کرده بودند وزن کم کردند اما سماگلوتید همچنان یک گزینه عالی برای کاهش وزن سریع است. منبع (۴۴)
تغییر ترکیب بدن
تغییر ترکیب بدن به فرآیند افزایش عضله و کاهش چربی اشاره دارد.
بسیاری از پپتیدهای تغییر ترکیب بدن، یا ترشح کننده ترشح هورمون رشد هستند یا موادی هستند که تولید هورمون رشد بدن را تحریک میکنند که خود باعث رشد فیزیکی میشود و به تنظیم ترکیب چربی بدن از طریق هورمون دیگری به نام فاکتور رشد شبه انسولین-۱ کمک میکند.
برخی از پپتایدهای ترشح کننده هورمون رشد که بیشتر مورد استفاده قرار میگیرند عبارتند از: CJC-1295، ایپامورلین، سرمورلین و تسامورلین. (تسامورلین همچنین برای درمان لیپودیستروفی مرتبط با HIV یا تجمع بیش از حد چربی شکمی ناشی از درمان ضد رتروویروسی تجویز میشود. این در واقع کاربردی است که سازمان غذا و داروی آمریکا FDA آن را تأیید کرده است.) منبع (۴۵ و ۴۶)
پپتایدها برای رشد عضلات
افزایش هورمون رشد انسانی (HGH) ناشی از پپتایدها میتواند با بهبود عملکرد در باشگاه، به شما کمک کند تا سریعتر عضله بسازید. این کمک میکند تا برای مدت زمان طولانیتری تمرینات سختتری را انجام دهید. منبع (۷۰)
در عین حال، بدن شما به دلیل خواص ترمیمکننده سلولی هورمونهای رشد انسانی با سرعت بسیار بیشتری بهبود مییابد. منبع (۷۱ و ۷۲)
سطوح بهینه HGH بارها و بارها با دوره ریکاوری سریعتر مرتبط بوده است. منبع (۷۳)
پپتایدهای مناسب باید به شما کمک کنند تا شدت تمرینات خود را برای نتایج چشمگیرتر افزایش دهید.
اگر میخواهید توده عضلانی بالایی به دست آورید، Modified GRF (1-29) و هگزارلین قطعاً ارزش بررسی دارند.
به یاد داشته باشید: پپتایدها فقط برای تقویت نتایج شما عمل میکنند. اگر روزهای خود را به تماشای تلویزیون روی کاناپه بگذرانید، نباید انتظار داشته باشید که هر هفته کیلو کیلو عضله خالص به دست آورید.
سلامت عمومی
پپتایدها برای سلامت عمومی گستردهترین دسته را تشکیل میدهند و شامل چندین هدف میشوند: طول عمر، سلامت، ایمنی و کیفیت زندگی. نمونههایی از این پپتایدها عبارتند از:
- MOTS-c: یک هورمون پروتئینی طبیعی است که ممکن است عملکرد متابولیک را بهبود بخشد، التهاب را کاهش دهد و سلامت استخوان را افزایش دهد. منبع (۴۷، ۴۸ و ۴۹)
- اپیتالون: اپیتالون که از ۴ اسید آمینه تشکیل شده میتواند به حفظ طول تلومرها (کلاهکهای انتهای کروموزومها) و تنظیم ملاتونین کمک کند. با این کار، ممکن است از بیماریهای مرتبط با افزایش سن که با کوتاه شدن تلومرها مرتبط هستند، جلوگیری کند، سیستم ایمنی را تقویت کند و سلامت خواب را بهبود بخشد. منبع (۵۰ و ۵۱)
- پپتید القاکننده خواب دلتا (DSIP): همانطور که از نامش پیداست، DSIP به خواب کمک میکند. همچنین ممکن است استرس را کاهش دهد و کاربردهایی به عنوان ضد تشنج، ضد افسردگی و عامل محافظتکننده عصبی داشته باشد. منبع (۵۲)
- تیموزین آلفا-1: تیموزین آلفا-1 ممکن است مزایای متعددی در رابطه با عملکرد ایمنی ارائه دهد، از جمله: درمان هپاتیت B، درمان عفونتها، بهبود اثربخشی واکسن و کاهش سمیت شیمیدرمانی. منبع (۵۳)
- GHK-Cu: کمپلکسی از پپتاید GHK و مس است. این ماده کاربردهای مرتبط با کیفیت زندگی در زمینه سلامت پوست دارد، زیرا تحقیقات توانایی آن را در سفت کردن پوست شل، بهبود استحکام پوست، کاهش آسیب ناشی از نور خورشید، تسریع بهبود زخم و موارد دیگر را تأیید میکند. منبع (۵۴)
- انسولین: انسولین یک درمان برای بهبود کیفیت زندگی در مدیریت قند خون است. این دارو برای افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ مفید و برای افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ ضروری است.
علاوه بر ترشح کنندههای هورمون رشد، پپتایدهای طبقهبندی نشدهای نیز وجود دارند که بسیاری از افراد فعال بدنی برای افزایش توده عضلانی خود از آنها استفاده میکنند، مانند: BPC-157 و تیموزین بتا-4 (TB4). این دو پپتاید اغلب به دلیل پتانسیل همافزایی خود برای تحریک افزایش عضلات و تسریع ریکاوری با هم استفاده میشوند.
تقویت شناختی
پپتایدهای تقویتکننده شناختی شبیه به نوتروپیکها هستند زیرا میتوانند تمرکز، حافظه و وضوح ذهنی و همچنین عوامل مرتبط مانند: اضطراب و خلق و خو را بهبود بخشند. دو پپتاید مصنوعی امیدوارکننده در این دسته سلنک و سماکس هستند.
در مورد اولی، مطالعات نشان دادهاند که: میتواند تأثیر پایدار و مداومی بر یادگیری و حافظه داشته باشد، در حالی که دومی ممکن است بتواند از تمایز، بلوغ و بقای نورونها در مغز حمایت کند. منبع (۵۵ و ۵۶)
پینالون، پپتاید دیگری برای تقویت شناختی بالقوه است که میتواند با تعدیل بیان ژن و فعالیت انتقالدهندههای عصبی، یادگیری و حافظه را بهبود بخشد. حداقل در جوندگان، تجویز پینالون با بهبود توانایی عبور از ماز مرتبط بود که نشان میدهد: سوژهها میتوانند اطلاعات را به طور مؤثرتری کسب و حفظ کنند. منبع (۵۷)
عملکرد جنسی
یکی از این پپتایدها به نام PT-141 (معروف به برملانوتید)، به عنوان روشی امیدوارکننده برای درمان اختلال کممیلی جنسی توصیف شده است، وضعیتی که با کمبود مزمن میل جنسی مشخص میشود.PT-141 به عنوان یک داروی تجویزی فقط برای زنان با نام تجاری وایلیسی (Vyleesi) در دسترس است که آزمایشهای بالینی آن نشان داده که: این دارو هم میل جنسی را بهبود میبخشد و هم احساس ناراحتی ناشی از کمبود میل جنسی را کاهش میدهد. منبع (۵۸ و ۵۹)
PT-141 همچنین در مردان نیز آزمایش شده، مانند مطالعهای در سال ۲۰۰۵ که این پپتاید را همراه با سیلدنافیل به افراد مبتلا به اختلال در نعوظ (ED) که به درمان تکدرمانی پاسخ نداده بودند یا آن را تحمل نمیکردند تجویز کرد. در میان این گروه، تجویز همزمان، درمانی قابل دوام تلقی شد. منبع (۶۰)
یک محلول پپتایدی جداگانه، هم برای مردان و هم برای زنان، اکسیتوسین است که ممکن است نقشی در تحریک جاذبه جنسی داشته باشد اما تحقیقات بیشتری لازم است، زیرا برخی تحقیقات نشان دادهاند که: اکسیتوسین در بهبود رفتار جنسی بیاثر است. منبع (۶۱ و ۶۲)
آیا میتوان از پپتایدها برای عضله سازی و چربی سوزی استفاده کرد؟
دلیل اصلی پرهیز از مصرف پپتایدهای بدنسازی این است که: هیچ شواهدی وجود ندارند که نشان دهند: آنها برای عضله سازی و چربی سوزی به یک فرد سالم کمک میکنند.
با اینکه از نظر تئوری آنها میتوانند مفید باشند اما باید خیلی بیپروا باشید تا قبل از اینکه مطالعات بلند مدتی روی آنها صورت بگیرد، سلامتی خود را به خطر بیندازید.
در حال حاضر، تحقیقات بلند مدتی در این زمینه وجود ندارند. البته، اغلب تحقیقات نشان میدهند: مصرف آنها برای چند هفته یا ماه، مشکلی ایجاد نمیکند. منبع (۱۴) هر چند، نمیتوان اظهار نظر قطعی داشت!
به عنوان مثال: در تحقیق روی بیماران سالمند، محققان مجبور شدند مصرف پپتاید را قطع کنند چون ۴ نفر از شرکت کنندگان، دچار نارسایی احتقانی قلب (CHF) شدند. منبع (۲۳)
عوارض مصرف پپتایدها که در این تحقیقات به آنها اشاره شده، عبارتند از:
- افزایش تعرق
- تکرر ادرار
- حساسیت به گرما
- درد عضلانی
- تجمع آب در بدن
- اختلال در خواب
- افزایش سطح کورتیزول و پرولاکتین
- افزایش اشتها منبع (۳۱ و ۳۲)
- کاهش حساسیت به انسولین منبع (۳۳)
ریسک استفاده از پپتایدها
قانونی بودن پپتایدها نیز اهمیت دارد. اغلب پپتایدهایی که در بازار میبینید هرگز رنگ آزمایشگاه را نیز به خود ندیدهاند.
این در را برای کلاهبرداری باز میکند.
نبود نظارت بر تولید: برخلاف داروها، پپتایدها تحت قوانین مکملها در کشوری مثل آمریکا تولید میشود و این باعث شده نظارت دقیقی روی آنها صورت نگیرد!
این باعث میشود خلوص، اثرگذاری و ایمنی پپتایدها زیر سوال برود. بنابراین، باید به برند تولید کننده اعتماد داشته باشید.
ایمنیزایی: قابل توجهترین نکته این است که: طبق ارزیابی سال ۲۰۲۰ در مورد ایمنی پپتاید درمانی، پپتایدهای مصنوعی و نوترکیب خطر ایمنیزایی را به همراه دارند (توانایی یک ماده برای تحریک پاسخ ایمنی). یک پپتاید القاکننده ایمنیزایی، هنگامی که وارد بدن میشود باعث میشود سیستم ایمنی بدن پپتاید را نه به عنوان دارو بلکه به عنوان یک تهدید درک کند.
در کمترین حالت، ایمنیزایی باعث تولید آنتیبادیهایی میشود که اثرات پپتاید را خنثی میکنند، در بدترین حالت، همین آنتیبادیها میتوانند عوارض تهدیدکننده زندگی، حتی آنافیلاکسی سیستمیک را ایجاد کنند. منبع (۶۶ و ۶۷)
سرطانزایی: توانایی یک ماده برای ایجاد سرطان است. برخی پپتایدها، به دلیل عملکردشان سرطانزا هستند. یک مثال خوب برای این مورد: ترشح کنندههای هورمون رشد هستند (پپتایدهایی که ترشح هورمون رشد را تسهیل میکنند و ظرفیت آنها برای ترویج رشد فیزیکی میتواند باعث رشد و گسترش تومورها شود). به همین دلیل، پپتایدهایی مانند: سرمورلین، تسامورلین و CJC-1295 برای افراد مبتلا به سرطان فعال و همچنین کسانی که سابقه شخصی یا خانوادگی سرطان دارند منع مصرف دارند. منبع (۶۸)
روشهای مصرف پپتاید
روش مصرف پپتایدهای درمانی اغلب تزریقی هستند که به صورت زیر جلدی با سوزن تجویز میشوند.چرا که پپتایدها به راحتی در دستگاه گوارش تجزیه میشوند و از نظر مولکولی بیش از حد بزرگ هستند که نمیتوانند از پوست یا پوشش روده عبور کنند که منجر به فراهمی زیستی به میزان ۱-۲% میشود اما برخی پپتایدها وجود دارند که اندازه مولکولی آنها به اندازه کافی کوچک است که به راحتی به عنوان مکمل خوراکی یا موضعی وارد جریان خون میشوند.
نمونههای خوب شامل: کلاژن با فراهمی زیستی خوراکی تا ۶۳%،7 و GHK-Cu (پپتایدهای مس)، که طبق یک مطالعه در سال ۲۰۱۰ میتوانند به مقادیر درمانی مؤثر از طریق پوست عبور کنند. منبع (۳۶، ۳۷، ۳۸ و ۳۹)
توجه: این مطلب در تاریخ ۱۲ آذر ۱۴۰۴ مورد بازبینی و به روزرسانی منابع علمی قرار گرفت
