تستوسترون و ریزش مو
براساس گزارش سرویس سلامت ملی بریتانیا NHS، سطح طبیعی تستوسترون در مردان از سن ۳۰ سالگی به بعد هر سال ۱% کاهش مییابد. منبع (۱)
در سرتاسر جهان، میلیونها مرد از طریق درمان جایگزینی تستوسترون (TRT) راهحلی برای تستوسترون پایین پیدا کردهاند.
اگر به فکر TRT هستید، احتمالاً تحقیقاتی انجام دادهاید و بارها با اصطلاح ریزش مو مواجه شدهاید.
این میتواند نگرانکننده باشد اما نترسید، TRT یک راه یکطرفه برای ریزش مو نیست.
درک ارتباط بین تستوسترون و سلامت مو برای تصمیمگیری آگاهانه در مورد TRT بسیار مهم است.
تستوسترون و به ویژه شکل قویتر آن دیهیدروتستوسترون (DHT)، میتواند تأثیرات قابل توجهی بر رشد یا ریزش مو داشته باشد.
خلاصه مطلب:
آیا افزایش سطح تستوسترون باعث ریزش مو میشود؟
تستوسترون مسئول رشد ویژگیهای جنسی ثانویه در مردان است. علاوه بر این، این هورمون جنسی مردانه شما را از طرق مختلف سالم نگه میدارد و این شامل: رشد مو، استحکام استخوان، توده عضلانی، وضعیت روانی، انگیزه، تمرکز و سایر عوامل نیز میشود.
بنابراین، منطقی است که بدون مقدار کافی تستوسترون، یک مرد ممکن است علاوه بر سایر علائم، ریزش مو را نیز تجربه کند.
با این حال، این باور وجود دارد که: تزریق تستوسترون باعث کاهش فولیکولهای موی سالم در بدن مرد میشود. سپس تصور میشود که این امر منجر به طاسی با الگوی مردانه (آلوپسی آندروژنیک) و ریزش مو میشود.
تئوری پشت این موضوع تا حدودی پیچیده است و تعداد مطالعات انجام شده در این زمینه محدود است.
استدلال اصلی این است که: تستوسترون طبیعی، هنگامی که با سایر عناصر درمان TRT ترکیب میشود، بر استعداد طبیعی فولیکولهای مو در سر و سایر نواحی بدن تأثیر میگذارد.
بنابراین، تزریق تستوسترون میتواند به طور غیرمستقیم مسئول ریزش مو در طول TRT باشد.
آیا دیهیدروتستوسترون DHT علت ریزش مو است؟
به نظر میرسد تئوری TRT که باعث افزایش طاسی میشود بر این فرض استوار است که: افزایش تستوسترون در بدن منجر به افزایش تولید DHT میشود.
DHT شکل مصنوعی تستوسترون در بدن است. معمولاً زمانی ایجاد میشود که تستوسترون با عناصر دیگر در بدن ترکیب میشود.
DHT به دلیل تنظیم بسیاری از نواحی بدن شناخته شده است. همچنین به دلیل کاهش اندازه فولیکولهای مو و در نهایت کاهش رشد مو شناخته شده است.
برای مردانی که تزریق تستوسترون دریافت میکنند یا به دنبال TRT هستند، این میتواند نگرانکننده باشد.
از آنجایی که DHT به دلیل کاهش اندازه و اثربخشی فولیکولهای مو در مردان شناخته شده است، بسیاری بر این باورند که: افزایش تستوسترون در طول TRT باعث میشود بدن شما DHT بیشتری تولید کند، بنابراین ریزش موهای شما را تسریع میکند.
در مورد ژنتیک چطور؟
ژنهای شما مهمترین نقش را در تعیین اینکه آیا دچار ریزش مو منجر به طاسی با الگوی مردانه (آلوپسی آندروژنیک) خواهید شد یا خیر ایفا میکنند.
ژن AR مسئول کدگذاری گیرنده آندروژن است که نقش مهمی در نحوه پاسخ بدن به آندروژنها (هورمونهای مردانه مانند تستوسترون) ایفا میکند.
اگر فولیکولهای موی شما (کیسههای کوچک در پوست شما که موهای شما در آن رشد میکنند) به DHT بسیار حساس هستند، حتی مقدار کمی از آن میتواند باعث ریزش موهای شما شود، حتی اگر یک نوجوان باشید.
در افراد دارای این حساسیت، DHT میتواند فولیکولهای مو را کوچک کرده و رشد مو را دشوارتر کند.
حساسیت به DHT به دلیل ژنهای شما است. به طور خاص، تغییرات خاصی در ژن AR، فولیکولهای موی شما را نسبت به DHT حساستر میکند.
اگر این تغییرات را به ارث ببرید، فولیکولهای موی شما ممکن است واکنش قویتری به DHT نشان دهند که میتواند منجر به ریزش مو شود. بنابراین، حساسیت به صورت ژنتیکی تعیین میشود و میتواند از والدین شما به ارث برسد.
علم در مورد ریزش مو و TRT چه میگوید؟
مطالعات علمی نشان میدهند: مردانی که تحت درمان TRT قرار میگیرند ممکن است ریزش موی سریعتری را تجربه کنند، به خصوص اگر از قبل مستعد ژنتیکی برای طاسی باشند. منبع (۲ و ۳)
از سوی دیگر، برخی از مردان ممکن است به دلیل افزایش تستوسترون، متوجه افزایش رشد موهای بدن یا صورت شوند.
توجه به این نکته مهم است که رابطه بین TRT و ریزش مو میتواند بسته به ژنتیک فردی متفاوت باشد.
آیا جایگزینی تستوسترون میتواند ریزش موی مردانه را تسریع کند؟
کاملاً اما احتمالاً به این دلیل است که شما از قبل از نظر ژنتیکی مستعد ریزش مو هستید.
مهم است به یاد داشته باشید که: هر فردی متفاوت است و افراد احتمالاً نتایج متفاوتی براساس ساختار ژنتیکی و سایر عوامل سلامتی خود خواهند داشت.
تضمینی وجود ندارد که با شروع یک درمان جدید، ریزش مو را تجربه نکنید. با این حال، هیچ داده یا علمی وجود ندارد که نشان دهد این امر نتیجه تزریق تستوسترون خواهد بود.
ریزش مو در مردان عمدتاً ناشی از ساختار ژنتیکی است. این تنها راه واقعی برای دانستن این است که آیا شما احتمالاً از طاسی با الگوی مردانه رنج خواهید برد یا خیر.
علل طاسی در مردان
استرس
یکی از رایجترین دلایلی که مردان ریزش مو را تجربه میکنند استرس است.
اگر در زمان شروع درمان تستوسترون پایین، در زندگی حرفهای یا شخصی خود دوران پر استرسی را تجربه میکنید، این میتواند باعث ریزش مو شود.
اگر میخواهید برای مدت طولانیتری موهای پرپشتی داشته باشید، باید استرس را به روشی سالم مدیریت کنید.
روند طبیعی پیری
اگرچه هر مردی از شنیدن این موضوع خوشحال نخواهد شد اما گاهی اوقات، ریزش مو فقط یکی از عوارض روند طبیعی پیری است.
با افزایش سن، چندین عارضه ناخوشایند در بدن شما ایجاد میشود. ریزش مو قطعاً میتواند یکی از آنها باشد.
اگرچه نمیتوانید با روند طبیعی پیری مبارزه کنید اما کارهایی وجود دارد که میتوانید با افزایش سن برای کند کردن عوارض آن انجام دهید.
این شامل یادگیری نحوه مدیریت استرس، تغذیه بهتر، ورزش بیشتر و به طور کلی مراقبت از بدن خود با افزایش سن است.
تستوسترون پایین
تستوسترون پایین یا هیپوگنادیسم مردانه نیز میتواند باعث ریزش یا نازک شدن مو شود.
تستوسترون تا حد زیادی مسئول بسیاری از عملکردهای مهم مختلف در مردان است. هنگامی که بدن شما تستوسترون کمی دارد، میتواند بسیاری از فرآیندهای بدن را مختل کند.
به طرز کنایهآمیزی، ممکن است تا چند روز پس از شروع درمان برای آن، این علائم را تجربه کنید، بنابراین نباید زیاد نگران باشید.
اگر هنوز درمانهایی برای تستوسترون پایین را تجربه نکردهاید، اگر میخواهید با عوارض داشتن تستوسترون پایین (که شامل ریزش و نازک شدن مو میشود) مبارزه کنید، این درمانها را در نظر بگیرید.
شوک درمانی
اگر بدن شما برای مدتی تستوسترون پایینی داشته است، شوک درمان و افزایش سطح تستوسترون میتواند باعث برخی علائم ناخواسته شود. یکی از عوارض جانبی رایج این اتفاق، ریزش یا نازک شدن مقداری از مو است.
این وضعیت ایدهآلی نیست اما باید بدانید که معمولاً کوتاهمدت است.
در درازمدت، تزریق تستوسترون در درمان تستوسترون پایین و عوارض جانبی همراه با آن بسیار مؤثر است.
ژنتیک
ژنتیک عامل اصلی در ریزش موی مردانه در نظر گرفته میشود. اگر ریزش موی مردانه در خانواده شما وجود دارد، به احتمال زیاد شما نیز دچار آن خواهید شد.
اگرچه راحت نیست اما گاهی اوقات کاری برای جلوگیری از ژنتیک نمیتوانیم انجام دهیم. درمانهای مصنوعی وجود دارد که میتوان انجام داد اما تستوسترون معمولاً در این زمینه کمکی نمیکند.
ریزش موی مردانه در سنین ۲۵ تا ۴۰ سالگی شایعتر است. این اغلب زمانی است که افراد به TRT فکر میکنند و باعث میشود تصور کنند که TRT باعث ریزش مو میشود، در حالی که در واقع، این فقط ژنتیک آنهاست و چه TRT مصرف میکردند و چه نمیکردند، دچار ریزش موی مردانه میشدند.
چگونه از ریزش مو در TRT جلوگیری کنیم؟
اگر حساسیت بیشتری به DHT دارید، ممکن است پس از شروع TRT دچار ریزش مو شوید. در اینجا گزینههای درمانی رایج برای ریزش مو که مردان برای جلوگیری یا درمان ریزش مو امتحان میکنند آورده شده است:
ماینوکسیدیل
ماینوکسیدیل یک داروی تایید شده است که برای رشد مجدد مو در مردان و زنانی که دچار ریزش موی ارثی هستند، استفاده میشود.
این دارو با افزایش جریان خون به پوست سر عمل میکند که باعث تحریک رشد مو میشود. در چرخه رشد مو، فاز رشد مو را طولانیتر میکند.
این دارو رگهای خونی را در ناحیهای که استفاده میشود گشاد میکند و اجازه میدهد اکسیژن، خون و مواد مغذی بیشتری به فولیکولهای مو برسد.
ماینوکسیدیل به شکل قرص، فوم، لوسیون یا محلول است که مستقیماً روی پوست سر استفاده میشود.
فیناستراید یا مسدودکننده DHT
فیناستراید یک داروی تجویزی است که آنزیم مسئول تبدیل تستوسترون به DHT را مسدود میکند.
با کاهش سطح DHT، فیناستراید خوراکی میتواند به جلوگیری از کوچک شدن فولیکولهای مو و محافظت در برابر ریزش بیشتر مو کمک کند.
این دارو اغلب در کنار TRT برای مردانی که دچار نازک شدن مو یا طاسی هستند، استفاده میشود.
درمانهای طبیعی
روغن رزماری به طور گستردهای برای کاهش نازک شدن مو و افزایش رشد مو استفاده میشود. مطالعات نیز اثربخشی آن را ثابت میکنند.
سایر درمانهای طبیعی مفیدی که ممکن است به معکوس کردن ریزش مو کمک کنند شامل: ماساژ پوست سر، روغن کرچک و نخل ارهای هستند. مصرف غذاهای تقویتکننده تستوسترون نیز ممکن است به شما در بهبود ریزش مو کمک کند اگر این مشکل را به دلیل کمبود تستوسترون تجربه میکنید.
سبک زندگی سالم
برای بهبود رشد کلی موهای بدن، یک رژیم غذایی متعادل و غنی از ویتامینها و مواد معدنی (به ویژه آنهایی که از سلامت مو حمایت میکنند مانند: بیوتین، روی و آهن) مصرف کنید.
کاشت مو
برای افرادی که ریزش موی قابل توجهی را تجربه میکنند، کاشت مو میتواند یک راهحل موثر باشد.
این روش جراحی شامل: انتقال فولیکولهای مو از نواحی با رشد موی متراکم به نواحی نازک یا طاس روی پوست سر است. این روش نتایج دائمی ارائه میدهد و میتواند خط موی طبیعی را بازگرداند.
حرف آخر
درمان جایگزینی تستوسترون (TRT) یک راه حل متحول کننده برای مردانی است که از تستوسترون پایین رنج میبرند. این درمان هم سلامت کلی و هم کیفیت زندگی شما را بهبود میبخشد.
در حالی که نگرانیها در مورد ریزش موی مردانه رایج است، شواهد علمی نشان میدهند که: TRT مستقیماً باعث ریزش مو نمیشود. در عوض، عواملی مانند: ژنتیک، استرس و پیری نقشهای مهمتری ایفا میکنند.
