مکمل و داروهای بدنسازی

سرمورلین را مصرف کنیم یا نه؟

سرمورلین یک هورمون ترشح کننده هورمون رشد (GHRH) است که به بدنسازها اجازه می‌دهد تا حجم گیری کنند، ریکاوری سریعی داشته باشند و استقامت بالایی بسازند.

به محض اینکه ۳۰ ساله می‌شوید، سطح هورمون رشد کاهش می‌يابد و فرایند رشد ثابت می‌شود و به مرور شاهد بروز نشانه‌های پیری خواهید بود.

برای جلوگیری از کاهش سطح هورمون رشد، ترکیباتی مثل: سرمورلین (GHRH 1-29) به شکل مصنوعی تولید شده‌اند تا این فرایند را کندتر کنند.

خلاصه مطلب:

سرمورلین (GHRH 1-29) چیست؟

هیپوتالاموس در بخش بالایی غده هیپوفیز قرار دارد. منبع (۱) وظیفه‌اش تولید هورمون ترشح کننده هورمون رشد (GHRH) است که باعث تحریک به تولید هورمون رشد در غده هیپوفیز می‌شود. منبع (۲)

سرمورلین یک سدیم استات است. منبع (۳) این یک پپتاید مصنوعی است که حاوی ۲۹ آمینو اسید است.

این پپتاید مصنوعی (GHRH 1-29) عملکرد هورمون ترشح کننده هورمون رشد (GHRH) را تقلید می‌کند که حاوی باقی مانده ۴۴ آمینو اسید است.

GHRH مسئول کنترل تقریباً تمام عملکردهای مهم مورد نیاز برای ثبات داخلی است: رشد، انرژی، سوخت و ساز، تولید مثل، پاسخ به آسیب بدنی، استرس و خلق و خو. منبع (۱۳)

این دارو با نام‌های تجاری Geref و Geref Diagnostic توزیع می‌شد و در سال ۱۹۹۷ برای درمان کمبود هورمون رشد مورد تایید FDA قرار گرفت اما در سال ۲۰۰۸ تولید آن متوقف شد، نه به دلیل نگرانی در مورد ایمنی یا عدم کارایی، بلکه به دلیل مشکلات تولید.

با این حال، این دارو هم‌چنان با نسخه پزشک در دسترس است. منبع (۱۱ و ۱۲)

سرمورلین چطور کار می‌کند؟

همه هورمون‌ها در یک بخش خاص از بدن کار می‌کنند. از آنجایی که سرمورلین عملکرد هورمون ترشح کننده هورمون رشد (GHRH) را تقلید می‌کند، فقط یک سری فرایندها را صورت می‌دهد.

گیرنده‌های این هورمون در غده هیپوفیز داخلی قرار دارند. سرمورلین با این گیرنده‌ها ارتباط برقرار می‌کند و باعث افزایش ترشح هورمون رشد می‌شود. منبع (۴)

هم‌زمان با این فرایند، یک مکانیزم دیگر در بدن فعال می‌شود تا سطح هورمون را به تعادل برساند. ترشح هورمون رشد باعث ترشح هورمون سوماتوستاتین یا هورمون بازدارنده هورمون رشد (GHIH) می‌شود. منبع (۵)

سوماتوستاتین می‌خواهد جلوی ترشح هورمون رشد را بگیرد تا از ترشح بیش از حد آن جلوگیری کند.

سرمورلین کاری می‌کند تا تعادلی بین هیپوتالاموس، هیپوفیز و سوماتوستاتین برقرار باشد.

فراتر از این، سرمورلین با کاهش سطح هورمون‌های استرس، باعث بهبود چرخه خواب سیرکادیان می‌شود.

آیا سرمورلین از هورمون رشد انسانی (HGH) بهتر است؟

سرمورلین

سرمورلین و هورمون رشد انسانی (HGH) هر دو برای حل مشکل سطح هورمون رشد استفاده می‌شوند اما عملکرد و مزایای متفاوتی دارند.

سرمورلین یک هورمون ترشح کننده هورمون رشد (GHRH) است که باعث تحریک تولید هورمون رشد توسط خود بدن می‌شود.

این یک تحریک طبیعی است که مکانیزم کنترلی بدن برای حفظ تعادل هورمونی را دچار اختلال نمی‌کند.

اما هورمون رشد انسانی شامل استفاده مستقیم از هورمون رشد مصنوعی است که می‌تواند فرایند طبیعی تولید هورمون را دچار اختلال کند و از طرفی، دارای عوارضی مثل: درد مفصل، مقاومت به انسولین و سندرم تونل کارپال است.

در ضمن، سرمورلین معمولاً امن‌تر و ارزان‌تر از هورمون رشد انسانی است که آن را تبدیل به گزینه‌ای مناسب‌تر می‌کند.

مزایای سرمورلین

مزیت اصلی سرمورلین، بهبود سطح هورمون رشد در بدن و به تاخیر انداختن فرایند پیری است.

مزایای دیگر شامل:

کمبود هورمون رشد

براساس نتایج یک تحقیق در سال ۲۰۱۲ که در مجله BioDrugs منتشر شد، کاربرد درمانی اصلی سرمرلین تشخیص کمبود هورمون رشد بوده است. منبع (۱۴)

ضد پیری

ضد پیری یکی دیگر از کاربردهای ثانویه سرمورلین است. عملکرد آن بر روند پیری مربوط به تغییرات هورمونی طبیعی است که با افزایش سن رخ می‌دهد.

به عنوان مثال: غده هیپوفیز دچار تغییرات ساختاری می‌شود که منجر به کاهش تولید هورمون رشد می‌شود که به نوبه خود منجر به از دست دادن عضلات با افزایش سن می‌شود. منبع (۱۵ و ۱۶)

عملکرد شناختی

تصور می‌شود هورمون رشد با گیرنده‌های سیستم عصبی مرکزی مرتبط با یادگیری و حافظه تعامل دارد و کاهش سطح IGF-1 با افت شناختی در افراد مسن مرتبط است. بنابراین، تحریک GHRH با سرمورلین می‌تواند عملکرد شناختی را بهبود بخشد. منبع (۱۷ و ۱۸)

این مفهومی است که مورد آزمایش قرار گرفته است. به عنوان مثال: در سال ۲۰۰۱، مقاله‌ای که در مجله Dialogues in Clinical Neuroscience منتشر شد نتایج تحقیقی را نشان می‌دهد که: در آن افراد مسن به مدت چندین ماه هر شب تزریق سرمورلین دریافت کردند و از نظر عوامل شناختی مورد ارزیابی قرار گرفتند. محققان گزارش دادند که: براساس تحلیل‌های اولیه آن‌ها، سرمورلین می‌تواند حداقل تا حدی کاهش‌های شناختی ناشی از کمبود هورمون رشد و IGF-1.15 را بهبود بخشد. منبع (۱۹)

مصرف انرژی

مطالعات مستقیم در مورد ارتباط سرمورلین با مصرف انرژی نادر یا ناموجود است اما مطالعات مرتبط در مورد هورمون رشد به طور کلی وجود دارد. به عنوان مثال: یک مطالعه در سال ۲۰۱۳ روی ۱۴مرد ۵۰ تا ۷۰ ساله نشان داد که: افراد پس از ۶ ماه درمان با هورمون رشد، قدرت پای‌شان به طور قابل توجهی افزایش یافته است. منبع (۳۰ و ۳۱)

یک بررسی در سال ۲۰۲۲ بعداً تأیید کرد که هورمون رشد، عرضه انرژی برای انقباض عضلات و سایر بافت‌ها را بهبود می‌بخشد. منبع (۲۰ و ۲۱)

سلامت قلب و عروق

GHRH ممکن است مرگ و میر افراد مبتلا به حمله قلبی را نیز کاهش دهد. در یک مطالعه آزمایشگاهی که در سال ۲۰۱۵ منتشر شد، محققان به این نتیجه رسیدند که: درمان‌های مشابه سرمورلین می‌توانند پاسخ‌های التهابی پس از انفارکتوس میوکارد را کاهش دهند، در نتیجه مکانیسم‌های بهبودی و بازسازی قلبی را بهبود می‌بخشند. منبع (۲۲ و ۳۲)

دوز مصرفی سرمورلین

نکته: دوز مصرفی برای مصارف پزشکی با دوز مصرفی برای بدنسازی یکی نیست!

بدنسازها معمولاً از دوزهای بالاتر استفاده می‌کنند.

سرمرلین معمولاً یک داروی تزریقی است. دوز استاندارد کمتر از آن چیزی است که در مطالعات بالینی مشاهده کرده‌ایم: ۲۰۰ میکروگرم (۰.۲ میلی‌گرم) تا ۳۰۰ میکروگرم (۰.۳ میلی‌گرم) به جای ۱-۲ میلی‌گرم اما دوزهای دقیق می‌توانند متفاوت باشند. به عنوان مثال: یک بیمار بسیار کوچک‌تر به دوز کمتری نیاز خواهد داشت، در حالی که فردی با توده بدنی بیشتر یا مقاوم به دارو احتمالاً به دوز بالاتری نیاز خواهد داشت.

تحقیقاتی که روی انسان‌های سالم صورت گرفته نشان می‌دهند: دوزهای ۰.۵-۱ میلی‌گرم ۲ بار در روز، نتایج خوبی را برای سطح هورمون رشد ایجاد می‌کنند.

البته، این تحقیق روی انسان‌های سالمند صورت گرفته بود. منبع (۶)

تحقیقی دیگر روی انسان‌های سالمند نشان داد: مصرف ۲ میلی‌گرم در شب، باعث افزایش سطح هورمون رشد انسانی می‌شود (البته، کمتر از مطالعه قبلی). منبع (۷)

این نشان می‌دهد: زمان مصرف سرمورلین اهمیت دارد!

بهترین زمان برای مصرف دوز سرمورلین قبل از خواب است. منبع (۳۳)

تحقیقی دیگر نشان می‌دهد: استفاده طولانی‌تر از سرمورلین نیاز است قبل از اینکه بتوانید شاهد نتایج قابل توجهی باشید. منبع (۸)

خوب تکلیفت بدنسازها چه می‌شود؟

هیچ تحقیقی برای بدنسازها صورت نگرفته! بنابراین، در ادامه یک سری گزارش‌های تجربی را در قالب یک جدول منتشر می‌کنم:

دلیل مصرفزمان و دوره مصرفدوز مصرفیگزینه‌ها
افزایش سطح هورمون رشد۲-۴ ماهه۰.۵-۱ میلی‌گرم ۲ بار در روزگزینه ۱
افزایش سطح هورمون رشد۲-۴ ماهه۰.۳ میکروگرم ۱ بار در روزگزینه ۲
چربی سوزی۲-۴ ماهه۲-۳ میلی‌گرم ۱ بار در روز قبل از فعالیت هوازیگزینه ۳
عضله سازی۲-۴ ماهه۲-۳ میلی‌گرم ۱ بار در روز بعد از جلسه تمرینیگزینه ۴

نکته مهم: سرمورلین معمولاً به شکل تزریقی دریافت می‌شود، انواع خوراکی سرمورلین هم وجود دارند اما به احتمال خیلی زیاد جز اجناس تقلبی هستند. منبع (۹)

سِرمورلین خوراکی با مانعی برای جذب در دستگاه گوارش مواجه است؛ محیط اسیدی آن پپتاید را تخریب می‌کند اما فناوری‌هایی مانند تقویت‌کننده‌های نفوذ و پوشش‌های ثابت‌کننده اسیدی وجود دارند که می‌توانند از آن محافظت کنند در حالی که در سراسر بدن حرکت می‌کند. منبع (۲۴)

نکته: سرمرلین نیمه عمر کوتاهی دارد، بین ۱۱ تا ۱۲ دقیقه. این دارو به سرعت از گردش خون پاک می‌شود (۲.۴-۲.۸ لیتر در دقیقه). به همین دلیل است که اثرات آن زمانی که دارو به دفعات مصرف شود بهتر است.

دوره مصرف سرمورلین

معمولاً این پپتاید باعث ترشح هورمون رشد طی ۲ ساعت می‌شود.

می‌توانید دوزهای مصرفی را به ۲-۳ دوز روزانه تقسیم کنید. البته، معمولاً یک دوز را قبل از خواب استفاده می‌کنند تا باعث ترشح طبیعی هورمون رشد شوند.

معمولاً می‌توانید انتظار داشته باشید تا منافع سرمورلین را طی ۳-۶ ماه مصرفش مشاهده کنید.

نکته مهم: سرمورلین را معمولاً با پپتایدهای ایپامورلین، GHRP-2 و GHRP-6.f مصرف می‌کنند. این باعث ترشح بیشتر هورمون رشد می‌شود.

پروتکل درمانی

پروتکل استاندارد درمان با سرمورلین شامل موارد زیر است:

  • ۵ دوز در هفته
  • دوزهای شبانه (برای هم‌زمانی با ترشح طبیعی هورمون رشد بدن شما) منبع (۲۵)
  • آزمایش‌های منظم آزمایشگاهی برای پیگیری واکنش بدن شما (برای مثال: اینکه سطح IGF-1 شما افزایش می‌یابد یا خیر)

در حالی که زمان بروز اثرات می‌تواند بسته به عوامل مختلف: سن، جرم بدن، اهداف مورد نظر در سلامت متفاوت باشد، درمان با سرمورلین به طور کلی از یک زمان‌بندی ۳ مرحله‌ای پیروی می‌کند:

  • شروع درمان: در ۱ تا ۴ هفته اول، پزشک تحمل بدن شما و واکنش‌های‌تان به دارو را زیر نظر دارد.
  • بهینه‌سازی: در هفته‌های ۵ تا ۱۶، پزشک پیشرفت شما در رسیدن به اهداف سلامتی‌تان را دنبال می‌کند و ممکن است براساس یافته‌های خود پروتکل را تنظیم کند.
  • نگهداری: پس از مرحله شروع و بهینه‌سازی، پزشک باید دوز مناسب را برای بهترین نتایج تنظیم کرده باشد. از این مرحله به بعد، موضوع ادامه درمان و ارزیابی دوره‌ای نشان‌گرهای زیستی است.

همان‌طور که در مورد بسیاری از پپتایدهای دیگر صدق می‌کند، اثرات سرمورلین پس از قطع مصرف آن کاهش می‌یابد. با این حال، شما باید حتی زمانی که به طور فعال دوز مصرف نمی‌کنید، بهبود نشان‌گرهای زیستی را مشاهده کنید. برای مثال: در حداقل یک مطالعه، سطح IGF-1 تا ۲ هفته پس از پایان درمان بالاتر از میزان پایه باقی ماند.

چه کسانی نامزد استفاده از سرمورلین هستند؟

مناسب‌ترین نامزد برای استفاده از سرمورلین افرادی هستند که اختلال یا مشکوک به اختلال در هورمون رشد دارند. (همان‌طور که گفتیم، سرمورلین هم به عنوان ابزار تشخیصی و هم به عنوان درمان برای این وضعیت سلامتی استفاده شده است.) در بزرگسالان، علائم کمبود هورمون رشد شامل موارد زیر است اما به این موارد محدود نمی‌شود:

  • افزایش چربی بدن، به ویژه در اطراف کمر
  • کاهش توده و قدرت عضلانی
  • کاهش تراکم و مقاومت استخوان‌ها
  • کاهش تمایلات جنسی و عملکرد جنسی
  • تغییرات خلقی، مانند اضطراب و افسردگی
  • خستگی

نامزدهای احتمالی ثانویه افرادی هستند که به دنبال ریکاوری بدن هستند، جمعیتی که شامل بدنسازان و ورزشکاران حرفه‌ای می‌شود. با این حال، سروملین برای هیچ یک از آن‌ها مناسب نیست، زیرا سازمان جهانی ضد دوپینگ آن را در فهرست داروهای ممنوع خود قرار داده است. منبع (۲۶)

چه کسانی نباید از سرمورلین استفاده کنند؟

  • بیمارانی که به سرمورلین یا هر یک از ترکیبات آن حساسیت دارند.
  • جوانان و افراد زیر ۱۸ سال تنها باید برای درمان کمبود هورمون رشد (GHD) از سرمورلین استفاده کنند و باید تحت نظارت پزشکی باشند.

افراد با شرایط پزشکی زیر باید به پزشک یا داروساز خود اطلاع دهند:

  • باردار
  • قصد بارداری دارند.
  • شیردهی
  • در حال مصرف داروهای تجویزی یا بدون نسخه، داروهای گیاهی یا مکمل‌های غذایی
  • به هر گونه دارو، غذا یا مواد دیگر حساسیت دارند.
  • سابقه آسیب یا بیماری سر یا مغز داشته‌اند یا دارند.

هم‌چنین، اگر هر یک از داروهای زیر را مصرف می‌کنید به پزشک یا داروساز خود اطلاع دهید:

  • مهارکننده‌های سیکلواکسیژناز، مانند: آسپرین، ایندومتاسین
  • گلوکوکورتیکوئیدها، مانند: پردنیزون
  • انسولین
  • داروهایی که سطح تیروئید را کاهش می‌دهند، مانند: پروپیل تیواوراسیل
  • آنتاگونیست‌های موسکارینی، مانند: آتروپین
  • داروهای حاوی سوماتوستاتین یا هر دارویی که سوماتوستاتین آزاد می‌کند، مانند: کلونیدین و لوودوپا

سرمورلین چقدر طول می‌کشد تا اثر کند؟

فاز اولیه بارگیری یا دوره مصرف این دارو ۳ تا ۶ ماه است. مزایای درمان با سرمورلین به تدریج در طول چند هفته اول مشاهده می‌شود.

نتایج براساس میزان پاسخ بدن و آنچه که علاوه بر سرمورلین انجام می‌دهید یا مصرف می‌کنید متفاوت است.

عوارض جانبی سرمورلین

سرمورلین معمولاً عوارض جانبی شدیدی را ایجاد نمی‌کند.

عوارض جانبی گزارش شده متوسط هستند و بعد از پایان مصرف، دیگر خود را نشان نمی‌دهند.

بعد از تزریق سرمورلین، شاید شاهد بروز سردرد، حالت تهوع، گیجی، قرمز شدن پوست، واکنش‌های آلرژیک، از دست دادن حس چشایی، بیش فعالی و رنگ پریدگی باشید.

عوارض جانبی شدیدتر می‌تواند شامل: بی‌خوابی، افسردگی و کم کاری تیروئید باشد.

نکته جالب: مطالعات روی موش‌ها نشان می‌دهند: سرمورلین باعث افزایش سطح تستوسترون هم می‌شود! منبع (۱۰)

آیا سرمورلین برای استفاده ایمن است؟

سرمورلین به طور کلی برای استفاده در افراد با تشخیص‌های مرتبط، مانند: کمبود هورمون رشد ایمن است و از آنجایی که این یک داروی با نسخه است، پزشک تجویز کننده به عنوان یک واسطه عمل می‌کند که می‌تواند موارد منع مصرف مانند موارد زیر را شناسایی کند:

  • آلرژی: تقریباً هر چیزی می‌تواند یک آلرژن بالقوه باشد، از جمله سرمورلین. فردی که به سرمورلین حساسیت دارد، با توجه به خطر آنافیلاکسی، باید به هر قیمتی از آن اجتناب کند.
  • شیردهی: شواهد کافی برای تعیین اینکه آیا سرمورلین از طریق شیر مادر ترشح می‌شود یا اینکه مصرف آن برای نوزاد ایمن است وجود ندارد. زنان باردار نیز به همین دلیل باید از آن اجتناب کنند. منبع (۲۳)
  • تداخلات دارویی: سرمورلین ممکن است با برخی داروهای تجویزی و بدون نسخه، از جمله: گلوکوکورتیکوئیدها، انسولین، آنتاگونیست‌های موسکارینی (مانند: آتروپین)، داروهای تیروئید، داروهایی که حاوی یا آزادکننده سوماتوستاتین هستند و آسپرین تداخل داشته باشد.
  • کم‌کاری تیروئید: داشتن کم‌کاری تیروئید ممکن است در اثرات سرمورلین اختلال ایجاد کند.

پپتایدهای تزریقی به طور کلی، بدون عوارض جانبی نیستند. شایع‌ترین عارضه جانبی سرمورلین: تحریک در محل تزریق است. در موارد نادر، ممکن است فرد دچار سرگیجه، گرگرفتگی، سردرد، خواب‌آلودگی یا بی‌قراری و هم‌چنین واکنش‌های آلرژیک مانند: خارش و مشکل در بلع شود. اگر عارضه جانبی نادری را تجربه کردید، باید فوراً به پزشک خود اطلاع دهید.

سرمورلین در مقابل تسامورلین

با توجه به تمام مطالبی که تاکنون درباره سرمورلین خوانده‌اید، ممکن است برخی از شما متوجه شده باشید که شبیه به پپتاید درمانی دیگری به نام تسامورلین دارد.

آن‌ها چند ویژگی مشترک دارند. پسوند مورلین خود نشان‌دهنده شباهت عملکردی است، زیرا به معنای واقعی کلمه به معنای پپتاید محرک ترشح هورمون رشد است اما تفاوت‌های کلیدی میان آن‌ها به اندازه کافی وجود دارد که هیچ‌کدام به طور مناسب نمی‌توانند جایگزین دیگری شوند. به عنوان مثال:

ساختار شیمیایی

GHRH طبیعی زنجیره‌ای از ۴۴ آمینواسید است. تسامورلین ساختاری یکسان با ۴۴ آمینواسید دارد، در حالی که سرمورلین تنها شامل ۲۹ آمینواسید اول است. طبق یک بررسی در سال ۲۰۱۲، «حداقل میزان لازم برای فعالیت زیستی کامل» است.

تفاوت ساختاری اینجا به این معناست که: تسامورلین یک آنالوگ پایدار شده است که شبیه‌تر به هورمونی است که براساس آن ساخته شده است. منبع (۲۷)

وضعیت دارویی

در حالی که سرموترلین به عنوان داروی تأیید شده توسط FDA برای کمبود هورمون رشد متوقف شده است، تسامورلین در حال حاضر به عنوان درمانی برای لیپودیستروفی مرتبط با HIV (تجمع چربی اضافی شکمی ناشی از HIV) تأیید شده است. با این حال، هر دو برای اهدافی مانند مدیریت ترکیب بدنی غیر مرتبط با HIV در نظر گرفته می‌شوند.

کاربردها

این پپتایدها کاربردهای مشابهی دارند اما تسامورلین پشتیبانی علمی قوی‌تری به عنوان درمان برای کاهش چربی و رشد عضلانی دارد. به طور خاص، تسامورلین به طور مستقیم برای افرادی با لیپودیستروفی و تحلیل مرتبط با HIV مفید است، زیرا در کاهش چربی احشایی و افزایش سطح عضله مؤثر است. منبع (۲۸ و ۲۹)

سرمورلین GHRP-۶ چیست؟

پپتاید آزادکننده هورمون رشد (GHRP-۶) یک هگزاپپتید مصنوعی است. این پپتاید برای محدود کردن تعداد سوماتواستاتین‌های موجود در بدن طراحی شده است تا بتواند تعداد سوماتوتروف‌ها را در یک پالس GH افزایش دهد. منبع (۳۴)

GHRP-۶ عملکرد بیولوژیکی مشابه گرلین، پپتاید طبیعی تحریک‌کننده گرسنگی را نشان می‌دهد اما باعث نمی‌شود که شما بخواهید غذا بخورید. این ماده کمک کوچکی به کاهش چربی می‌کند اما برای بهبود الگوهای خواب و افزایش انرژی و توده بدون چربی بدن بهتر است.

بیماران مبتلا به کم‌کاری تیروئید اولیه، پاسخ‌های GH بالاتری به GHRP-۶ دارند. منبع (۳۵)

سرمورلین GHRP-۲ چیست؟

پپتاید آزادکننده هورمون رشد (GHRP-۲) یک آگونیست مصنوعی گرلین است و مصرف غذا را در مردان سالم افزایش می‌دهد. منبع (۳۶)

بنابراین، ممکن است برای مردان مبتلا به بیماری‌های تحلیل‌برنده مفید باشد. منبع (۳۷)

حرف آخر

به طور خلاصه، سرمورلین ثابت کرده  که سطح هورمون رشد و IGF-۱ را افزایش می‌دهد، چربی بدن را کاهش می‌دهد و میل جنسی را زیاد می‌کند. هم‌چنین ممکن است علائم مختلف پیری، مانند: کاهش استقامت عضلانی و کاهش سطح فاکتور رشد شبه انسولین ۱ را به تأخیر بیندازد.

این امر آن را به دارویی فوق‌العاده تبدیل می‌کند که کاربران می‌توانند برای افزایش توده عضلانی بدون چربی و تغییر کامل فیزیک بدنی خود تنها در ۱ یا ۲ ماه از آن استفاده کنند.

پپتاید فولیستاتین ۳۴۴ را مصرف کنیم یا نه؟

توجه: این مطلب در تاریخ ۱۵  دی ۱۴۰۴ مورد بازبینی و به روزرسانی منابع علمی قرار گرفت

علی رضا ناصری

I'm a fitness nerd & currently I'm blogging for https://tamrino.ir my main passion is creating excellent content for bodybuilding community. تمرینو ممکن است به داروهای تجویزی، استروئیدها یا مواد شبه استروئیدی که بدون نسخه پزشک در دسترس نیستند یا گاهی اوقات غیرقانونی هستند اشاره و آن‌ها را شرح دهد. ما تحت هیچ شرایطی مصرف چنین موادی را تأیید یا توصیه نمی‌کنیم. ما به این مواد صرفاً برای اهداف آموزشی یا فقط برای مقایسه آن‌ها با مکمل‌های غذایی قانونی اشاره می‌کنیم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا